گاهی بعد از اتمام پروسه جراحی بینی یا پس از تزریق ژل برای رفع عیوب ، بافت بینی آسیب می بیند. به شکلی که این ناحیه سیاه می شود یا به عبارتی بینی نکروز می کند. این پیش آمد می تواند دو دلیل داشته باشد. گاهی این عارضه می تواند به علت کم مهارت بودن پزشک و گاهی ممکن است ریشه در اختلالات سیستم ایمنی یا بیماری های زمینه در فرد داشته باشد. نکروز بینی زمانی ظاهر می شود که خون در بافت بینی جریان نداشته باشد و اکسیژن رسانی اتفاق نیوفتد یا عفونت موجب تخریب بافت شده باشد. جراح بینی زاهدان در زمینه خطر آسیب دیدگی بینی آگاهی کامل دارد و می تواند تا حد زیادی از بروز این بیماری جلوگیری کند. در ادامه مطالب این مقاله از دکتر نیلوفر تاری ، بهترین جراح بینی زاهدان راه های درمانی و پیشگیری این بیماری را با شما به اشتراک خواهیم گذاشت.
نشانه های نکروز بینی
معمولا در روزهای اول بعد از جراحی بینی علائم نکروز مشاهده می شود. شناخت و درمان سریع و به موقع این نقص ظاهری از پیشرفت بیماری جلوگیری می کند. نشانه های هشدار دهنده نکروز عبارتند از :
- تغییر رنگ پوست : رنگ پوست با تغییر از حالت عادی به رنگ کبود یا تیره از نشانه های شایع نکروز بینی است. این تغییر رنگ ابتدا لکه ای سطحی و کوچک بوده و به تدریج بزرگ تر و عمیق می شود.
- تورم غیر عادی : در صورتی که ورم بینی کاهش پیدا نکند و همراه با درد باشد که حتی با مصرف مسکن و استراحت کردن هم کم نمی شود.
- ترمیم نشدن زخم : اگر با رعایت دستورات پزشک همچنان زخم ها بهبود پیدا نکرد ، جای زخم می تواند نشانه ای از نکروز بینی باشد.
- بوی نامطبوع : زمانی که بافت به شدت تخریب می شود ، بافت حالت مردگی گرفته و بوی نامطلوب و آزاردهنده ای را انتشار می دهد.
علل بروز نکروز بینی
- مختل شدن عروق در بدن
- ایجاد عفونت در داخل بینی
- تزریق یا مصرف راکوتان و آکوتان قبل از جراحی بینی
- تخریب بیش از حد بافت بینی در زمان عمل
- استعمال دخانیات
- مصرف مشروبات الکلی
- تزریق ژل و فیلر
- ماهر نبودن جراح و استفاده نکردن از تکنیک درست حین جراحی یا تخریب بیش از حد بافت بینی
چرا تزریق فیلر موجب نکروز بینی می شود ؟
از فیلر برای پر کردن فرورفتگی های بینی استفاده می شود. اگر مواد پرکننده پوست مورد استفاده ، غیر استاندارد باشد یا تزریق به شکل غیر اصولی و به مقدار زیاد انجام شود موجب قطع خونرسانی در بافت بینی شده و احتمال بروز نکروز را بالا می برد. گاهی کم خونی به شکل موقت در ناحیه جراحی علیرغم شکل گیری نکروز ، بعد از مدتی خود به خود بازسازی می شود. البته این بدان معنا نیست که با مشاهده تغییر رنگ بینی ، به امید بهبود محل زخم به آن بی توجه باشید. منطقی ترین تصمیم بعد از نمایان شدن تغییرات در بینی مراجعه به پزشک خواهد بود.
چه افرادی در معرض نکروز بینی قرار دارند ؟
افرادی که بینی گوشتی دارند و اقدام به جراحی می کنند ، باید در انتخاب پزشک خود بسیار هوشمند باشند. چرا که باید برای برداشتن بافت چربی و کم کردن ضخامت بینی از تکنیک های متفاوتی استفاده شود. اگر تخلیه چربی با دقت کافی انجام نشود موجب تحت فشار قرار گرفتن بافت در این قسمت خواهد شد.
انواع نکروز بینی
- نکروز پنیری : دانه های سفید و زردی که رو بینی ایجاد می شوند حاکی از لخته های ایجاد شده در استخوان بینی و بسته شدن رگ های خونی هستند.
- نکروز انعقادی : زمانی که سطح اکسیژن بافت بینی کم می شود و خونرسانی کاهش می یابد نکروز انعقادی صورت می گیرد.
- نکروز فیبرینوئید : در این نوع نکروز ، عروق خونی آسیب دیده و تردد خون داخل رگ ها مختل می شود.
- نکروز گانگرنی : زمانی که نکروز انعقادی و آبکی با هم اتفاق می افتد به آن نکروز گانگرنی می گویند.
- نکروز آبکی : عفونت و التهاب حاد سلول های بینی را تحت فشار قرار می دهد و موجب مرگ سلولی می شود.
- نکروز چربی : با فعالیت زیاد آنزیم های لیپاز ، سلول های چربی جایگزین سلول های اصلی می شوند.
آیا نکروز بینی خطرناک است ؟
در صورتی لکه های بینی سطحی باشند و نکروز در مراحل اولیه قرار داشته باشد دکتر نیلوفر تاری متخصص و جراح ENT زاهدان با استفاده از داروهای موضعی بیماری را درمان می کند. اما در صورتی که بیمار علائم گفته شده را جدی نگیرد نکروز تا استخوان پیشروی کرده و سبب بروز اتفاقات جبران ناپذیر خواهد شد.
زخم های نکروز دائمی هستند ؟
اگر به نکروز بینی مبتلا شده اید نگران نباشید. چرا که ماندگاری جای زخم حاصل از نکروز بینی دائمی نیست. پزشک با توجه به شدت بیماری درمان با داروهای موضعی را تجویز یا در شرایط حاد جراحی ترمیم بینی را برای بیمار انجام می دهد.
آیا نکروز بینی بعد از عمل قابل پیشگیری است ؟
اگرچه نمی توان احتمال بروز این عارضه را در تمام افراد به صفر رساند ، اما رعایت دقیق اصول جراحی و مراقبت های بعد از عمل ، خطر آسیب به خون رسانی بافت ها را به حداقل می رساند . انتخاب جراح متبحر و مسلط به آناتومی عروقی بینی ، پایبندی به تکنیک های محافظه کارانه و حفظ لایه های تغذیه کننده پوست از مهم ترین عوامل پیشگیری حین جراحی به شمار می روند .
نقش بیمار در دوره نقاهت نیز بسیار تعیین کننده است :
- پرهیز کامل از مصرف سیگار ، قلیان و قرار گرفتن در معرض دود به دلیل انسداد و انقباض عروق خونی
- خودداری از وارد آوردن هرگونه فشار موضعی ، ضربه یا دستکاری خطوط بخیه و پوست بینی
- کنترل دقیق بیماری های زمینه ای موثر بر گردش خون مانند دیابت و اختلالات انعقادی تحت نظر پزشک
- اجتناب از مصرف خودسرانه داروها و استفاده از پانسمان ها و چسب های غیراستاندارد یا بیش از حد سفت
نکروز بینی بعد از تزریق فیلر چه تفاوتی با نکروز بعد از جراحی دارد ؟
مکانیسم بروز اختلال خون رسانی در تزریق ژل با جراحی متفاوت است . در تزریق فیلر ، علت اصلی نکروز ورود مستقیم ماده به داخل مجرای عروق خونی ( آمبولی عروقی ) یا تزریق حجم بالایی از ژل است که با ایجاد فشار خارجی شدید ، مسیر جریان خون مویرگی را مسدود می کند .
در این شرایط ، فاکتور زمان نقشی حیاتی دارد و بروز نشانه هایی نظیر رنگ پریدگی ناگهانی ( سفید شدن پوست ) ، تغییر رنگ به خاکستری یا کبودی های تیره و درد شدید در ساعات اولیه نیازمند اقدام فوری جهت تزریق آنزیم حل کننده ژل ( هیالورونیداز ) است . در مقابل ، نکروز پس از جراحی معمولا فرآیندی تدریجی تر دارد و به وسعت دستکاری بافتی یا اختلال در شبکه های مویرگی در طول نقاهت مربوط می شود .
آیا درمان نکروز بینی بدون جراحی امکان پذیر است ؟
انتخاب شیوه درمانی به زمان تشخیص و عمق آسیب بافتی بستگی دارد . اگر افت خون رسانی در مراحل ابتدایی شناسایی شود ، معمولا با درمان های دارویی بهبود دهنده گردش خون ، پانسمان های نوین و پایش مداوم بافت می توان از گسترش آسیب و مرگ سلولی جلوگیری کرد .
در مواردی که آسیب بافتی عمیق تر باشد و بخشی از تمام ضخامت پوست یا غضروف از بین رفته باشد ، ممکن است پس از فروکش کردن التهاب اولیه ، انجام جراحی های ترمیمی و بازسازی بافت برای حفظ فرم و عملکرد طبیعی بینی ضرورت پیدا کند .
